Zaćma i zwyrodnienie plamki żółtej

12 listopada 2009, Komentarzy: 47
Emilia Gnybek-Ciosek

Wraz z wiekiem i pojawiającymi się chorobami takimi jak otyłość, cukrzyca, nadciśnienie oraz błędami dietetycznymi, zwiększa się ryzyko pojawienia się uszkodzeń wzroku. Szacuje się, że już około 760 na 100 000 mieszkańców Unii Europejskiej, ma problemy ze wzrokiem na skutek zaćmy bądź zwyrodnienia plamki żółtej (AMD).

Zdajemy sobie sprawę, że błędy żywieniowe jakich dokonujemy podczas planowania swoich posiłków mogą wpłynąć na wzrost masy ciała, jednak czy jest w nas świadomość, że zła dieta ma także wpływ na stan naszych narządów? Abyśmy mogli zachować oczy pełne blasku i ostrość widzenia przez długie lata życia, konieczne jest zwrócenie uwagi na to, co wkładamy sobie na talerz. Takie związki jak luteina, zeaksantyna, kwasy omega-3, ß-karoten i inne karotenoidy oraz antocyjany znajdujące się w warzywach i owocach sprzyjają dobrej kondycji narządu wzroku.

Zaćma (Katarakta)

Zaćma jest to choroba prowadząca do zmętnienia soczewki oka, a tym samym do pogorszenia ostrości widzenia, a nawet ślepoty. Występuje najczęściej u osób po 60 roku życia.

Soczewka oka jest przezroczysta, zbudowana z wody oraz białka. Jej zadaniem jest skupianie światła na plamce żółtej. Podczas choroby pojawia zmętnienie, które nie pozwala przedostawać się promieniom słonecznym przez soczewkę w należytym stopniu. Jest to choroba możliwa do wyleczenia. W tym celu wykonuje się zabieg operacyjny usunięcia zmętnionej soczewki i zastąpienia ją sztuczną.

Jedną z głównych przyczyn katarakty jest wiek, wraz z nim, komórki naszego organizmu, także w oku, narażone są na oddziaływanie wolnych rodników. Długotrwałe wystawienia na ich działanie może powodować uszkodzenia soczewki. Dlatego też należy zwracać baczną uwagę, aby nasza dieta dostarczała odpowiednią ilość warzyw i owoców, a tym samym przeciwutleniaczy, które walczą z wolnymi rodnikami.

Zwyrodnienie plamki żółtej związane z wiekiem (AMD)

AMD, to przewlekła i postępująca choroba oczu. Powoduje ona zmniejszenie ostrości widzenia i może prowadzić do nieodwracalnej ślepoty. Występuje głównie u osób po 50 roku życia, chociaż jej postać wysiękowa pojawia się także u ludzi młodych.

Plamka żółta jest niewielkich rozmiarów, nie większych niż główka od szpilki, jednak jest odpowiedzialna za tak istotne funkcje oczu jak ostrość czy zdolność widzenia kolorów, centralne widzenia. Choroba sprawia, że proste linie widzimy jako faliste, obraz jest zniekształcony, a kolory trudne do rozróżnienia.

Przyczyny pojawienia się AMD nie są do końca poznane, jednak uznaje się, że duży wpływ mają na nią mutacje genowe, a także wiek. Pozostałe czynniki ryzyka to:

  • płeć (większe ryzyko zauważalne u kobiet),
  • jasny kolor tęczówki oka,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • palenie tytoniu,
  • otyłość,
  • częste, długotrwałe narażanie wzroku na działanie promieni słonecznych,
  • zbyt małe ilości przeciwutleniaczy w diecie,
  • zbyt małe ilości luteiny i zeaksantyny w diecie.


Luteina i zeaksantyna

Zeaksantyna i luteina to karotenoidy będące składnikiem plamki żółtej, która mieści się w centralnej części siatkówki. Gromadzą się w warstwie włókien nerwowych siatkówki. Wychwytują one zarówno światło niebieskie jak i promieniowanie ultrafioletowe.

W siatkówce oka znajduje się podwójna osłona fosfolipidowa zbudowana w głównej mierze z wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Ekspozycja jej na światło sprzyja powstawaniu wolnych rodników. Mechanizmem obronnym przed nimi są antyoksydanty takie jak selen, cynk, mangan, miedź, witaminy C, E, ß-karoten oraz luteina i zeaksantyna. Aby więc chronić siatkówkę przed niekorzystnymi zmianami konieczne jest dostarczenie powyższych składników wraz z dietą. W żywieniu nie powinno zabraknąć warzyw i owoców zielonych, czerwonych, żółtych, pomarańczowych, które są bogate w ß-karoten, ale także witaminę C. Aby zaś dostarczyć organizmowi luteiny i zeaksantyny, należy sięgać po takie produkty jak:

  • jarmuż,
  • kapusta,
  • szpinak,
  • brukselka,
  • brokuły,
  • boćwinka,
  • marchew,
  • papryka zielona,
  • sałata,
  • groszek zielony,
  • kukurydza,
  • rzeżucha,
  • gorczyca,
  • koper ogrodowy,
  • żółtka jajek,
  • pomarańcze,
  • brzoskwinie.


Średnie spożycie tych „wewnętrznych okularów przeciwsłonecznych”, jakimi można nazwać luteinę i zeaksantynę, w Polsce plasuje się na poziomie około 1-2 mg na dzień, podczas gdy zalecana dawka to około 6 mg dziennie. Warto, więc zadbać o to, aby warzywa i owoce znajdowały się jak najczęściej w planie posiłków np. w miejsce bezwartościowych przegryzek typu chipsy, chrupki czy słodycze




Ocena artykułu: 4.87 / 5 Głosów: 67

Twoja ocena:




Zasady dodawania komentarzy

1. Długość dodawanego komentarza nie może być mniejsza niż 200 znaków.

2. Komentarz powienien zawierać informacje odnoszące się w bezpośredni sposób do treści artykułu.

3. W przypadku uzasadnionego zgłoszenia komentarza do moderacji, zostanie on usunięty wraz z przyznanymi w ramach Vita-Aktywności punktami.

4. Po 3 krotnym złamaniu zasad komentowania użytkownik zostaje zablokowany, co uniemożliwia jemu dodawanie jakichkolwiek komentarzy w serwisie.

5. Kopiowanie komentarzy znajdujących się już w serwisie równoważne jest z naruszeniem punktu 4 zasad dodawania komentarzy.
:/ (edizaba, 25 listopada 2009, 22:25)
z wiekiem pogarsza nam się stan zdrowia, niestety. Ale warto o tym pamiętać, że niektórych chorób możemy uniknąć. Wystarczy zadbać o odpowiednia dietę. W ten sposób możemy przynajmniej zmniejszyć ryzyko ich powstania.
:) (squaw232, 25 listopada 2009, 16:54)
Przestaszył mnie ten artyukul i uświadomił jak wązne jest dbanie o wzrok. Mam dużą wade wzroku.Musze brac tabletki - klarin i tran, jesc własnie duzoi warzyw i duzo ryb, przeróznych. Naprawde dbanie o wzrok jest bardzo ważne, bo dopiero jak sie go straci to się go doecenia,ale jak jest duża wada wzroku.
:) (PALEMKA123, 25 listopada 2009, 13:41)
Przecież to logiczne. Zdrowa dieta jest dobra na wszystko, zawiera wiele witamin i mikroelementów które organizm wykorzystuje do prawidłowego funkcjionowania narządów w organiźmie człowieka. Ja na przykład zakupiłam sobie tabletki na oczy z podwójną dawką luteiny, nie tylko dlatego że czuje że wzrok się psuje (jazda autem, siedzenie przed komputerem więcej niż 10 h dziennie) ale dlatego że mam b. suche oczy - krople tylko je nawilżą ale nie natlenią dlatego natleniam je od środka. POZDRAWIAM
:) (satynka, 25 listopada 2009, 13:39)
bardzo ciekawy artykuł, nie wiedziałam i nigdy nie przywiązywałam uwagi do tego, że to co jem ma wpływ na np mój wzrok, ale zawsze jest czas na wprowadzenie zmian, zwłaszcza, że teraz skupiam się na jedzeniu większej ilości warzyw niż jakiś sztucznych i kalorycznych potraw. Bo trzeba to robić nie tylko dla szczypłej sylwetki, ale i dla zdrowia :)
no niezłe.. (kumata74, 24 listopada 2009, 23:02)
dobry artykuł, w końcu się coś dowiedziałam.. nie miałam pojęcia, że dieta jest tak istotna do ostrości widzenia i chorób związanych ze wzrokiem. Dobrze, że autorka artykułu wyszczególnia jakie produkty są godne polecenia i podaje wiele cennych informacji.
problemy zdrowotne (kotorii, 24 listopada 2009, 19:21)
No niestety, jest to jednen w całej góry problemów zdrowotnych spowodowanych min. otyłością. :( Bardzo dobry artykuł, a powyższą listę zalecanych produktów zapamiętam (choć większość z nich jest zawartych w mojej diecie :)). Pozdrawiam
.... (kamisia0087, 24 listopada 2009, 15:59)
No właśnie jak narazie nie mam problemów ze wzrokiem, ale może się to zmienić jak nie schudnę:/ Nie przypuszczałam, że przez otyłość może się popsuć wzrok. Nie wyobrażam sobie siebie w okularach. Zciągnełam po koleżance i również spisałam sobie listę warzyw?
............... (PaniSowa, 24 listopada 2009, 12:39)
Zapamietam sobie w/w liste warzyw i owocow, aby chronic swoje oczy. Tylko ile dokladnie powinnismy ich spozywac, aby dostarczyc te 6 mg dziennie? Uwazam, ze dietetycy w Polsce powinni zaczac naciskac i tym samym zmieniac niewystarczajaca informacje na opakowaniach produktow spozywczych. Nie wiem, moze to rola Ministra Zdrowia. Bedac w PL i robiac zakupy czesto mam podstawowy problem z okresleniem co jest wegetarianskie a co nie.
oczy (Wilczyca1983, 24 listopada 2009, 11:46)
zaćme miała moja ukochana babcia. stosowała jakieś krople do oczu, ale widziałam jak białe plamy na oczach się powiększały - oczy stawały się jakby zamglone :( te kilkanaście lat temu nikt u nas nie myślał o operacjach oczu - niestety. Ja też mam problem ze wzrokiem - wszystko przez bliskie kontakty z telewizorem, potem mordercze światło w pracy (market) no i teraz praca przed komputerem. Mam wadę wzroku -2,5 dioptrii na obu oczach. Bez okularów nie dałabym sobie rady. Ostatnio wzięłam się porządnie za badania wzroku - mi.in. badanie ogólne, badanie ćiśnienia w oczach, a teraz czeka mnie badanie dna oczu. Od czasu do czasu przecież trzeba sie badać - profilaktycznie....
ehhh (patysiak, 24 listopada 2009, 08:19)
Oko jest narazone na wiele rozmaitych zagrozen.... moja babcia miala zabieg chirurgiczny na zacme w sumie nic strasznego. Odwiozłyśmy ją rano, zaraz jej tam zakroplili oczy i do zabiegu, ona mowila ze to chwilka i po 2 godzinach zabralysmy ją do domu:) dostala jakies kropelki zeby zakraplac oczko:) Babcia mowi ze roznica jest niesamowita:) i co jest najlepsze czyta bez okularow;) i nawet lezac na kanapie widzi i czyta taki pasek z informacjami na dolnej czesci ekranu:)